Βιβλιοθήκη

Η ακαδημαϊκή βιβλιοθήκη ήταν, είναι και πάντοτε θα αποτελεί αναπόσπαστο μέρος της μάθησης. Ακόμη και στη σημερινή ψηφιακή εποχή, η βιβλιοθήκη έχει πολλά να προσφέρει μέσα από τη διαχείριση διαδικτυακών δεδομένων, τη σύνθεση και ταξινόμηση ηλεκτρονικών πηγών και την παροχή υποστήριξης στους χρήστες που βομβαρδίζονται συνεχώς με ηλεκτρονικές πληροφορίες. Παρά το ότι οι φοιτητές σήμερα ζουν, αναπνέουν, κοινωνικοποιούνται και αλληλεπιδρούν στο ψηφιακό περιβάλλον, εξακολουθούν να χρειάζονται την υποστήριξη της βιβλιοθήκης για να οργανώσουν, να διαρθρώσουν και να ιεραρχήσουν τις ηλεκτρονικές πληροφορίες. Για να επιτευχθεί ο στόχος αυτός, μια βιβλιοθήκη πρέπει να διαθέτει τελευταίας τεχνολογίας εξοπλισμό, ώστε να μπορεί να υποστηρίξει τους χρήστες οποτεδήποτε ζητήσουν πληροφορίες, όπου κι αν βρίσκονται.

Μια βιβλιοθήκη πρέπει να είναι προσβάσιμη 24 ώρες την ημέρα, 7 μέρες τη βδομάδα. Κι ενώ μπορεί να συνεχίζει να λειτουργεί με βάση το παραδοσιακό μοντέλο, είναι προφανές ότι υπήρξε μια μετατόπιση των προτεραιοτήτων από την επένδυση σε φυσικά και αναλογικά στοιχεία σε ηλεκτρονικά.

Εδώ και περισσότερα από 25 χρόνια, η Βιβλιοθήκη του Ευρωπαϊκού Πανεπιστημίου Κύπρου καταβάλλει κάθε δυνατή προσπάθεια να διατηρήσει όχι μόνο το επίπεδο ακαδημαϊκής αριστείας που την διακρίνει, αλλά και την απαραίτητη ευελιξία που της επιτρέπει να προσαρμόζεται άμεσα στις αλλαγές σε ότι αφορά την παραδοσιακή διδασκαλία και τη σχετική μεθοδολογία. Χάρη στην ευελιξία αυτή, η Βιβλιοθήκη του Ευρωπαϊκού Πανεπιστημίου Κύπρου (ως Cyprus College) ήταν η πρώτη στην Κύπρο που προσέφερε διαδικτυακή πρόσβαση σε ιστοσελίδα βιβλιοθήκης και, μέσω της ιστοσελίδας, σε χιλιάδες άλλους ιστότοπους. Ακόμη, η Βιβλιοθήκη πρόσθεσε την πρώτη της ηλεκτρονική βάση δεδομένων επιστημονικών εκδόσεων το 1996 (Gale’s Search Bank/Infotrac) και ήταν από τις πρώτες βιβλιοθήκες στη Κύπρο που προσέφερε, μέσα από τις διαδικτυακές διευκολύνσεις της, πρόσβαση στο ABI/Inform της Proquest και στο Management Insight της Emerald.

Η Βιβλιοθήκη βρίσκεται στον 2ο όροφο του Νότιου κτιριακού συγκροτήματος. Καταλαμβάνει τρία τέταρτα του ορόφου και έχει συνολικό εμβαδό 1300 τ.μ. Η χωρητικότητα, με βάση τον σχεδιασμό της, ανέρχεται σε 160 περίπου θέσεις. Είναι πλήρως μηχανογραφημένη, γεγονός που της επιτρέπει να υποστηρίζει το έργο των βιβλιοθηκονόμων και των φοιτητών με διάφορους τρόπους. Υπάρχουν 17 δημόσιοι σταθμοί εργασίας, υποστηρίζοντας τις ανάγκες των χρηστών, 3 σταθμοί για αναζήτηση στο σύστημα καταλογογράφησης της Βιβλιοθήκης και 1 σταθμός που χρησιμοποιείται από τους βιβλιοθηκονόμους για την παροχή βοήθειας στους χρήστες και για σκοπούς επιμόρφωσης. Επιπλέον, η βιβλιοθήκη έχει ένα εργαστήριο υπολογιστών με είκοσι σταθμούς εργασίας, 2 δωμάτια μελέτης/συναντήσεων με χωρητικότητα 10 ατόμων σε κάθε δωμάτιο, καθώς και ένα δωμάτιο φωτοτυπίας. Στη βιβλιοθήκη υπάρχει ασύρματη πρόσβαση (Wi-Fi) με το διαδίκτυο για όλους τους χρήστες. Η Βιβλιοθήκη είναι ανοικτή 6 μέρες τη βδομάδα για 74 συνολικά ώρες. Οι ώρες λειτουργίας της είναι Δευτέρα μέχρι Παρασκευή, από τις 8.00 π.μ. μέχρι τις 9.00 μ.μ. και το Σάββατο από τις 9.00 π.μ. μέχρι τις 6.00 μ.μ. Επίσης, η Βιβλιοθήκη παραμένει ανοικτή 6 μέρες κατά τη διάρκεια των διακοπών των Χριστουγέννων και 6 μέρες κατά τη διάρκεια των διακοπών του Πάσχα, από τις 9.00 π.μ. μέχρι τις 5.00 μ.μ. Στα πλαίσια της προσπάθειας ενθάρρυνσης των φοιτητών να χρησιμοποιούν τη Βιβλιοθήκη, οι νέοι φοιτητές προσκαλούνται να επισκεφθούν τη Βιβλιοθήκη κατά την περίοδο προσαρμογής τους. Οι βιβλιοθηκονόμοι προσφέρουν ξενάγηση στη Βιβλιοθήκη και περιγράφουν τις υπηρεσίες και τη λειτουργία της. Ακόμη, τα μέλη του διδακτικού προσωπικού ενθαρρύνονται να συνοδεύουν τους φοιτητές τους στη Βιβλιοθήκη και να τους παρέχουν πρόσθετες πληροφορίες για τη χρήση συγκεκριμένων πηγών καθώς και για αποτελεσματικές μεθόδους στρατηγικής αναζήτησης. Οι χρήστες της Βιβλιοθήκης λαμβάνουν βοήθεια σε ο,τι αφορά τον εντοπισμό βιβλίων, περιοδικών εκδόσεων και την αναζήτηση στο Διαδίκτυο. Εκτός του κεντρικού γραφείου αναφοράς/υποδοχής, υπάρχει στο μέσο της Βιβλιοθήκης, σε περίοπτη θέση, σημείο πληροφόρησης που προσφέρει βοήθεια σε φοιτητές και διδακτικό προσωπικό. Πολλές φορές, αντί να περιμένουν να τους προσεγγίσουν οι φοιτητές οι βιβλιοθηκονόμοι τους πλησιάζουν οι ίδιοι για να προσφέρουν βοήθεια.

Οι συλλογές της Βιβλιοθήκης είναι οργανωμένες με βάση διεθνώς αναγνωρισμένες συμβάσεις, και ταξινομημένες ώστε να διασφαλίζουν την αποτελεσματική ανάκτηση όποτε παραστεί ανάγκη, σύμφωνα με το Σύστημα Ταξινόμησης της Βιβλιοθήκης του Κογκρέσου (LCCS). Η Βιβλιοθήκη του Πανεπιστημίου εφαρμόζει το εν λόγω σύστημα από το 1986. Προσφέρει στους χρήστες της εύκολη πρόσβαση σε βιβλία, περιοδικές και επιστημονικές εκδόσεις και άλλο υλικό αναφοράς. Η αναζήτηση πραγματοποιείται σε πλήρως μηχανογραφημένη βάση. Ο χρήστης έχει τη δυνατότητα να εντοπίσει ένα βιβλίο εισάγοντας απλώς τον συγγραφέα, μια λέξη-κλειδί ή τον τίτλο. Ο χρήστης μπορεί επίσης να προβεί σε αναζήτηση στη βάση δεδομένων ανά θέμα. Αυτού του είδους η αναζήτηση του επιτρέπει να ανακτήσει πληροφορίες για όλα τα βιβλία της Βιβλιοθήκης που αφορούν το συγκεκριμένο θέμα.

Η Βιβλιοθήκη έχει αγοράσει την Ολοκληρωμένη Βιβλιοθήκη Ανοικτού Λογισμικού ΚΟΗΑ και βρίσκεται σήμερα υπό εξέλιξη η διαδικασία εκ νέου καταλογογράφησης όλων των συλλογών της σε βιβλία ώστε να πληροί τα διεθνή πρότυπα και να ενταχθεί στον Συλλογικό Κατάλογο Κυπριακών Βιβλιοθηκών. Με στόχο την υποστήριξη της έρευνας, η Βιβλιοθήκη είναι συνδρομητής σε διάφορες βάσεις δεδομένων όπως AcademicOnefile- Infotrac, ProquestCentral, PsyArticles, ACMDigitalLibrary, EmeraldInsight 200, EBSCO’SAcademicCompleteandBusinessSourceComplete, Sage, MedlineComplete, CINAHLPlusfulltext, HealthandWellnessResourceCenter-Infotrac, ScienceDirect’sHealthandLifeSciences, HealthandMedicalComplete-Proquest, IEEE, Springer, LexisNexis και πολλές άλλες μέσα από τις διαδικτυακές της διευκολύνσεις. Οι βάσεις δεδομένων προσφέρουν στους χρήστες πρόσβαση στα πλήρη κείμενα περιοδικών, επιστημονικών εκδόσεων, εφημερίδων, πρακτικών συνεδρίων, εταιρικών εκθέσεων και πολλά άλλα. Σήμερα, οι χρήστες έχουν πρόσβαση σε περισσότερους από 69,000 τίτλους ηλεκτρονικών εκδόσεων και σε περισσότερα από 230,000 ηλεκτρονικά βιβλία.

Οι χρήστες της Βιβλιοθήκης μπορούν να δανειστούν μέχρι και επτά βιβλία κάθε φορά, για περίοδο τριών εβδομάδων. Αν επιθυμούν να κρατήσουν τα βιβλία για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα, μπορούν να το κάνουν μέσα από τη διαδικασία ανανέωσης. Οι φοιτητές δεν μπορούν να δανειστούν βιβλία που φέρουν κόκκινο αυτοκόλλητο. Τα βιβλία αυτά χρησιμοποιούνται ως υλικό αναφοράς ή φυλάσσονται για συγκεκριμένα μαθήματα. Όταν εκπνεύσει η περίοδος δανεισμού, οι φοιτητές ειδοποιούνται με επιστολή ταχυδρομικώς ή μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου και καταβάλλουν πρόστιμο 50 σεντ την ημέρα. Τα χρηματικά ποσά που συγκεντρώνονται από τα πρόστιμα χρησιμοποιούνται για την αγορά βιβλίων για τη Βιβλιοθήκη. Το κέντρο φωτοτυπίας που βρίσκεται εντός των εγκαταστάσεων του πανεπιστημίου προσφέρει στους φοιτητές υπηρεσίες όπως φωτοτύπηση, έγχρωμη εκτύπωση και πώληση προϊόντων γραφείου και σχετικών ειδών. Οι χρήστες μπορούν να αγοράσουν από το κέντρο μαγνητικές κάρτες για χρήση στις φωτοτυπικές μηχανές που λειτουργούν με τη μέθοδο της αυτοεξυπηρέτησης. Οι άδειες μαγνητικές κάρτες κοστίζουν 1 ευρώ συν 10 ευρώ για 200 αντίγραφα. Ισχύουν περιορισμοί στο υλικό που μπορούν να φωτοτυπήσουν οι χρήστες (βλ. νομοθεσία). Στην Κύπρο, τα πνευματικά δικαιώματα ρυθμίζονται από τον περί του Δικαιώματος Πνευματικής Ιδιοκτησίας και Συναφών Δικαιωμάτων Νόμο του 1976 μέχρι 2006 (Νόμος υπ’αρ. 59/1976, ως τροποποιήθηκε από τους Νόμους 63/77, 18/93, 54(I)/99, 12(I)/2001, 128(I)/2002 και 128(I)/2004 και 123(I)/2006) και σε κάθε περίπτωση η ευθύνη συμμόρφωσης με τη νομοθεσία ανήκει στον χρήστη που προβαίνει στη φωτοτύπηση.